Kežman, een fenomenale voetbalnomade

Hij is qua rendement één van de grootste spitsen die onze vaderlandse competitie ooit gekend heeft. Na een dergelijke aankondiging verwacht je een verhaal over een glansrijke carrière. Niets is minder waar. Mateja Kežman heeft sinds zijn vertrek bij PSV nooit meer weten te schitteren. Hoe een fenomeen een vergeten voetbalnomade werd.

kezman12

Mateja zag het levenslicht op twaalf april, 1979 in Belgrado, een land dat sowieso al barst van het talent. Al op jonge leeftijd maakt hij furore bij de Servische voetbaldwerg Radnički Pirot Via Loznica en Sartid Smederevo, twee andere grootmachten in het Servische voetbal, komt de jonge spits terecht bij het befaamde Partizan Belgrado. De dan pas 19-jarige Kežman klopt voorzichtig op de deur in zijn debuutseizoen, waarin hij acht treffers produceert. Het daaropvolgende seizoen staat er echter geen maat op het supertalent. Kežman scoort 35 keer in 41 wedstrijden, een gemiddelde van 0,85 (!) doelpunt per wedstrijd.

De ontwikkeling van de jonge aanvaller ontgaat ook de scouts van PSV niet. Met de eeuwwisseling vertrekt sterspeler Luc Nilis naar Aston Villa, na 110 doelpunten in zes jaar trouwe dienst voor PSV. Daarnaast is zijn compagnon in de voorhoede, Ruud van Nistelrooij, langdurig geblesseerd. Voor een slordige acht miljoen euro wordt er daarom een Servisch talent naar Eindhoven gehaald. Een enorm bedrag voor een jongen van amper 21 lentes jong. Al snel blijkt echter dat Mateja Kežman zijn transfersom meer dan waard is. Vanuit alle hoeken en standen treft Kezza het doel van de tegenstander. Het enige manco van de goalgetter is het feit dat zijn productie stokt op het grote podium, de Champions League. In 24 wedstrijden op het hoogste Europese niveau komt hij tot het schamele aantal van drie doelpunten, hetgeen volledig in contrast staat met de 105 doelpunten die hij in vier jaar tijd maakt in de Eredivisie.

kezman21

Misschien was dat iets waar ze bij Chelsea langer over na hadden moeten denken. Hoe kan het dat iemand in de Nederlandse competitie scoort als een bezetene, maar het laat afweten als heel Europa meekijkt? Roman Abramovich zal het echter een zorg zijn. Hij wil zo snel mogelijk terug naar de top van Engeland én Europa met zijn dure hobby. Chelsea maakt ruim zes miljoen euro over naar Eindhoven om het Servische fenomeen naar Londen te halen. De relatie houdt niet lang stand. 41 wedstrijden, waarvan 27 invalbeurten, later zijn Chelsea en Kežman op elkaar uitgekeken. Faalangst lijkt meester te zijn geworden van de benen van Kezza. De teller blijft steken op zeven doelpunten in Londense dienst. Madrid heet de volgende halte.

Helaas voor Kežman is het Atlético en niet Real dat zich meld voor de gebroken spits. Het maakt de Serviër niet veel uit, de combinatie van speelminuten en een leuk salaris haalt hem over. In Madrid komt hij echter ook niet uit de verf. Hij bereikt een redelijk totaal van tien doelpunten in 33 wedstrijden, maar het gaat niet van harte. De aanvaller begint stiekem aan zichzelf te twijfelen. Hoe kan dit nou? Ik ben toch Mateja Kežman, Batman. Waar is de grote man van PSV? En dan lonkt het Turkse geld.

Bij Fenerbahçe lijkt hij zichzelf terug te vinden. Niemand, buiten de fans van de Turkse grootmacht, verwacht eigenlijk nog iets van de spits. Het lijkt hem goed te doen. In zijn eerste seizoen scoort hij elf keer in 33 wedstrijden. De frontman vertoont voorzichtig weer teken van leven. Ook in zijn tweede seizoen scoort hij regelmatig en Kezza loopt zelfs één op twee. En een Kežman in vorm is een interessant object op de transfermarkt. Hij voelt zich goed bij Fener, maar in zijn ogen doet zich die zomer een once in a lifetime opportunity voor. Volgende halte: Parijs.

kezman3

Dat Mateja er rare dromen op nahoudt, bewijst hij in de zomer van 2008. ”Ik droomde als kind al van spelen in Parijs”, zegt de dan nog dolgelukkige aanvaller in augustus. Nog geen drie maanden later krijgt hij de stempel van grootste miskoop van het seizoen. Er wordt nauwelijks nog een beroep gedaan op de Servische zomeraankoop, hetgeen hem duidelijk frustreert. De hele situatie bereikt zijn kookpunt in de verloren thuiswedstrijd tegen Bordeaux (0-3). Kežman wordt na een uur spelen gewisseld door trainer Paul Le Guen, iets dat de Servische frontman niet kan waarderen. Hij smijt uit woede zijn shirt op het veld en stormt woest naar de kleedkamer. Het blijft niet zonder gevolgen. De aanhang van de hoofdstedelingen kotst de oud-PSV’er uit en de club legt hem een schorsing op van twee weken, die hij in zijn geboorteland mag uitzitten. En daar raakte ik hem kwijt…

Tot ik het volgende kopje tegenkwam: ”Zenit stuurt Kežman terug naar Parijs”. ”Zenit?”, dacht ik bij mezelf. Ja, Zenit. Zenit Sint-Petersburg zag afgelopen zomer Pavel Pogrebnyak vertrekken naar VfB Stuttgart en moest dus op zoek naar een nieuwe aanvalsleider. Mateja Kežman was inmiddels persona non grata, zoals dat zo mooi heet, bij Paris Saint-Germain. Het was dan ook een kwestie van tijd voordat de club en de speler elkaar zouden vinden. Zenit Sint-Petersburg huurde Kežman en bedong een optie tot koop. De Serviër zelf was in zijn nopjes met zijn transfer naar Rusland. ”Ik hoop van harte dat de club me een aanbieding doet. Zenit is een grote club, een van de beste clubs uit mijn carrière. Dit zijn niet enkel mooie woorden”, zei de aanvaller bij zijn presentatie.

Natuurlijk is Zenit Sint-Petersburg niet een van de beste clubs uit zijn loopbaan, maar eerlijk is eerlijk: afsluiten in Rusland bij een hoog aangeschreven club en een prima salaris, dat is niet iedere voetballer gegeven. Maar Mateja Kežman zou Mateja Kežman niet zijn als hij het ook hier niet lang zou volhouden. Hij scoorde slechts twee keer in tien wedstrijden voor Zenit. Het bleek niet genoeg, want de Russen besloten geen gebruik te maken van de optie tot koop. Niemand weet waar Batman na de winterstop speelt. Één ding is zeker. Zijn volgende club haalt een fenomenale voetbalnomade in huis.

About Bas