Hoe Uruguay Brazilië versloeg

Uruguay moet in de kwartfinale van het WK 2010 in Zuid-Afrika afrekenen met Ghana, om zich tot de beste vier te mogen rekenen en hun jacht op de wereldtitel een vervolg te geven. In 1950 was Uruguay voor het laatst zo goed op een wereldkampioenschap. Toen werd er in het hol van de leeuw, het Maracanã-stadion in Rio de Janeiro, gewonnen van gastland Brazilië. Hoe gebeurde dit wonder?
sienzufwordpress De finalegroep ging voor Uruguay niet over rozen. Tegen Spanje werd met 2-2 gelijk gespeeld, terwijl Zweden pas in het laatste kwartier werd verslagen met 3-2. Door deze uitslagen had tegenstander Brazilië, dat Zweden met 7-1 en Spanje met 6-1 versloeg, aan een gelijkspel genoeg om wereldkampioen te worden.

Ook de geschiedenis leek op een Braziliaanse victorie te wijzen. Vanaf 1938 had de Seleção zeventien keer tegen Uruguay gespeeld: acht keer winst, vijf verliezen en vier gelijke spelen. De Braziliaanse pers liep alvast op de zaken vooruit, door de Kanaries alvast tot wereldkampioen te kronen. Er moest alleen nog gespeeld worden.

In een volgepakt Maracanã stonden de landen tegenover elkaar. 173.850 mensen betaalden om deze wedstrijd te mogen aanschouwen, exclusief journalisten, officials en gasten. De Celeste van Uruguay voelden de druk. Julió Perez was zelfs zo zenuwachtig, dat hij tijdens het volkslied in zijn broek plaste. “Maar daar schaam ik me niet voor,” zo zei hij later.

Obdulio Varela, de 33-jarige onverzettelijke aanvoerder van de Uruguayanen, nam zijn ploeg op sleeptouw, en zorgde in de 28e minuut voor een schok bij de Brazilianen. Hij gaf Bigode, de linkshalf van Brazilië, een klap. Uruguay wist nu dat het hier kon winnen.

Desalniettemin kwamen de Brazilianen op voorsprong. Friaça scoorde in de 46e minuut. Daarna was het echter de beurt aan Uruguay. Ghiggia kreeg een bal van Varela, zette voor en de lepe Schiaffino rondde beheerst af. 1-1, en het Maracanã verloor voor even zijn adem. Even maar, want met 1-1 waren de Brazilianen alsnog wereldkampioen.

Het lot lag anders. Ghiggia brak wederom door op rechts, maar in plaats van voor te zetten, schoot hij ineens in de korte hoek. Keeper Barbosa was verrast. 2-1 voor Uruguay. Het Maracanã was plots muisstil. Later zei Ghiggia: “Er zijn maar drie mensen die het Maracanã met één beweging stil kregen. Dat zijn Frank Sinatra, Paus Johannes Paulus II en ik.”

In Uruguay stierven drie mensen van opwinding, toen ze de uitslag op de radio hoorden. In Rio stortte een 85-jarige man thuis in elkaar. De Brazilianen waren verslagen in eigen huis. Schrijver Nelson Rodrigues omschreef het als volgt: “We verloren op de vernederendst denkbare manier, om één simpele reden: omdat Obdulio ons trapte alsof we zwerfhonden waren.” Deze term, ‘zwerfhondencomplex’, bestaat nog steeds en wordt bij iedere Braziliaanse sportramp opgerakeld.

barbosaknolgoogle

Keeper Barbosa kreeg nooit de kans om 1950 te vergeten. Twintig jaar na dato stond hij in een winkel toen een vrouw hem herkende. Zij zei tegen haar zoon: “Kijk jongen, dat is de man die heel Brazilië aan het huilen heeft gebracht.” Collega’s meden Barbosa, alsof hij een zwarte kat was. Het trainingskamp van de Brazilianen mocht hij in 1993 niet binnen, omdat men, waaronder huidig bondscoach Dunga, dacht dat hij ongeluk zou brengen. Eerder, in 1963, nodigde Barbosa vrienden uit voor een barbecue. Als aanmaak gebruikte hij de doelpalen van het Maracanã, de vervloekte doelpalen. Het was een zuiveringsritueel.

Uruguayanen vinden de wedstrijd nog altijd niet heel belangrijk, zo blijkt uit hun herinneringen. De hemelsblauwen kan het verleden eigenlijk niets schelen, en 1950 al helemaal niet. Dat is te lang geleden. Misschien dat ze dit WK wel gaan herinneren.

Foto’s van Sienzuf.wordpress.com en knol.google.com, informatie van ‘Futebol’, Alex Bellos.

About Gino van Montfort

Gino is hoofdredacteur en mede-oprichter van Catenaccio. Hij is al van kinds af aan voor Feyenoord, maar laat in zijn artikelen vooral een merkwaardige interesse zien in clubs, spelers en verhalen uit Zuid-Amerika. Oh, en nu Feyenoord het wat minder doet, hoor je hem vooral over zijn andere grote liefde: Real Madrid. Volg Gino op Twitter | Meer artikelen van Gino