Herhaling debacle dreigt voor Oranje

Afgelopen donderdag won Slowakije met 3-2 van Italië, waarmee zij de komende tegenstander van het Nederlands elftal. Het is de eerste keer dat Nederland het opneemt tegen de Slowaken, maar toch zijn het geen onbekenden voor ons. In combinatie met Tsjechië waren de Slowaken namelijk een ware angstgegner voor ons nationale elftal. Sterker nog; de cijfers voor Oranje tegen Tsjecho-Slowakije zijn ontluisterend. Negen interlands, twee overwinning (beiden vriendschappelijk), één gelijkspel en zes nederlagen. Nee, die Slowaken zijn zo makkelijk nog niet.

Scheidsrechter Thomas deelt een rode kaart uit

Scheidsrechter Thomas deelt een rode kaart uit

De meest pijnlijke nederlaag uit deze negen ontmoetingen dateert zonder twijfel uit 1976. Het Oranje dat zoveel furore had gemaakt op het WK van 1974 met zijn schitterende totaalvoetbal wilde namelijk even Europees Kampioen worden. De opdracht was in principe heel simpel. Nadat men de kwalificatieronde en de kwartfinale (die toen nog over twee wedstrijden werd gespeeld) zonder moeite overleefd had, was een overwinning op Tsjecho-Slowakije voldoende om de finale te halen. Daarin zou dan afgerekend worden met die vervelende Duitsers, die Oranje in 1974 ook al dwars hadden gezeten.cruijff3

Een erg simpele opdracht, die voor het Nederlands elftal uiteindelijk een onmogelijke bleek te zijn. Na zo’n twintig minuten spelen was er al de eerste tegenvaller voor Oranje. Een prima genomen vrije schop werd schitterend ingekopt door Anton Ondrus, absoluut onhoudbaar voor Piet Schrijvers. De verdere hoofdrol in de wedstrijd was echter voor scheidsrechter Clive Thomas uit Wales. De aartsconservatieve Thomas was al voor de wedstrijd in de kleedkamer van Oranje geweest om te vertellen dat ze niet zoals in 1974 hun tegenstanders mochten vernederen. De scheidsrechter zou zich braaf aan zijn woord houden.

Vooral sterspeler Johan Cruijff moest het bij Thomas ontgelden. Thomas vond het namelijk maar niets dat de eigenwijze Cruijff hem de spelregels probeerde uit te leggen. Cruijff had dan ook al snel een gele kaart te pakken wegens herhaaldelijk commentaar op de leiding. Dezelfde scheidsrechter keerde de wedstrijd echter weer ten goede van het Nederlands elftal door Jaroslav Pollak na een woeste tackle de rode kaart te tonen. Het was voor bondscoach Knobel aanleiding een extra spits te brengen, met Ruud Geels en dit leverde al bij zijn eerste actie succes op. Het doelpuntenkanon maakte een actie op rechts, leverde een voorzet af en Ondrus zette met een eigen doelpunt de stand weer op 1-1. Na een domme overtreding werd echter ook Johan Neeskens van het veld gestuurd en kon Nederland verder met tien man in de verlenging.

Daarin was Nederland opnieuw sterker dan de Tsjechen, maar scheidsrechter Thomas zou een overwinning voorkomen. Bij een uitbraak van Nederland werd Cruijff namelijk grof onderuit geschopt, waarvoor de scheidsrechter weigerde de fluiten. De Tsjechen startte vervolgens een aanval, die tot de 2-1 zou leiden. Nederland liep spaak op de stugge Oostblokkers en een falende scheidsrechter. Wat volgde was een ongeloofwaardig ogend tafereel, aangezien Willem van Hanegem weigerde af te trappen als de goal van Tsjecho-Slowakije niet werd afgekeurd. Thomas vond het allemaal wel best en stuurde Van Hanegem het veld af. Die weigerde dat vervolgens te doen, waarna Thomas aan zijn assistent aangaf de wedstrijd te gaan staken. Van Hanegem ging en Nederland verloor uiteindelijk met 3-1. Weg was de droom van de wraak op de Duitsers, elf mindere voetballers waren te sterk voor het Nederlandse totaalvoetbal. Een hele dure les.

De tegenstander van Oranje zou uiteindelijk zelfs Europees kampioen worden dankzij de schitterende penalty van Antonin Panenka tegen Duitsland, terwijl Nederland zelf een derde plaats zou bemachtigen door een overwinning op thuisland Joegoslavië. Clive Thomas zou bekend blijven staan als strikte volger van de regels, wat hij op het WK van 1978 nogmaals zou demonstreren door een einde te maken aan een wedstrijd, op het moment dat uit een corner de gelijkmaker werd ingekopt. Geen doelpunt, maar een nederlaag. Het zal je toch gebeuren.

Thomas gaf jaren later tekst en uitleg over zijn fouten

Thomas gaf jaren later tekst en uitleg over zijn fouten

Eenzelfde scenario dreigt nu in Zuid-Afrika. Ook ditmaal is de selectie van Nederland vele malen beter dan die van Slowakije en lijkt de achtste finale niet meer dan een middel om in de kwartfinale Brazilië te kloppen. Ook ditmaal wordt te snel over de Slowaken heengestapt. We zullen wel even winnen, net als in 1976. Zelfs met de scheidsrechter zijn dit keer angstige overeenkomsten met 1976. Nederland-Slowakije zal namelijk geleid worden door Alberto Undiano uit Spanje. Undiano liet eerder het duel Duitsland-Servië compleet uit de hand lopen en deelde acht gele en één rode kaart uit. Ook hij staat dus bekend als een scheidsrechter die snel naar zijn kaarten grijpt. Het is maar te hopen dat ook Bert van Marwijk zijn klassiekers kent, want het zou zonde zijn als we met dit elftal het debacle van 1976 gaan herhalen.

About Pieter Zwart

Pieter is naast eindredacteur bij Catenaccio ook bureauredacteur bij Voetbal International. Hij is al vanaf het begin betrokken bij Catenaccio. Pieter richt zich vooral op financiële en tactische analyses, maar schrijft ook andere onderzoeksartikelen. Volg Pieter op Twitter | Meer artikelen van Pieter