Manchester United wordt kampioen van Engeland en Ajax zegeviert in Nederland. Dat zijn namelijk de twee ploegen die dit seizoen het minste tegentreffers incasseerden. In de afgelopen vijf jaar won in beide competities negen keer de ploeg met de minst gepasseerde verdediging de titel. In Spanje gaat het nog héél spannend worden tussen Barça en Real en ook de strijd in Duitsland ligt nog open.

In het moderne voetbal ligt nog steeds de nadruk op doelpunten en de aanval. Aanvallers zijn relatief de duurste spelers, terwijl verdedigers en doelmannen al sinds mensenheugenis veel minder waarde wordt toegedicht. De marktwaarde is verstoord door een soort hardnekkige voetballogica dat aanvallers zeldzamer en belangrijker zouden zijn. Toch is het een goede organisatie die loont, want een ploeg die weinig tegen krijgt hoeft er ook minder te scoren.

Die wijsheid vertaalt zich ook naar de statistieken in de Premier League en de Eredivisie. De landstitel werd de afgelopen twintig edities zestien keer gewonnen door de ploeg met de minst gepasseerde verdediging. Veel scoren daarentegen is geen garantie voor een kampioenschap. Het komt regelmatig voor dat de meest scorende ploeg niet kampioen wordt.

Uiteraard is het onmogelijk om op basis van vijf seizoenen Premier League en Eredivisie betrouwbare uitspraken te doen over het verband tussen tegendoelpunten en kampioenschappen. Ajax gaat het dan ook nog loodzwaar krijgen om mijn stelling en de voorspelling van de lezers van deze site (50% denkt, bij de huidige stand van de poll, dat Ajax kampioen wordt) te laten uitkomen. Spanje en Duitsland bewijzen bijvoorbeeld al het tegendeel: in de afgelopen vijf jaar werd zes keer een team kampioen dat niet de minste tegentreffers incasseerde.

Toch lijkt het er op dat een stabiele verdedigende organisatie van groter belang is dan een creatieve voorhoede. Arsenal en Ajax spelen oogstrelend voetbal, maar zijn al jaren geen kampioen meer geworden. Het defensief sterke Chelsea en AZ (onder Van Gaal) en het goed georganiseerde Manchester en PSV daarentegen wel. Die schamen zich niet voor een goede organisatie of een behoudende tactiek. Verwar dit niet met een verdedigende speelstijl: de beste verdediging is de aanval. Juist aanvallende, creatieve, dominerende ploegen krijgen weinig tegen.

Enkele voorbeelden die aangeven dat weinig incasseren loont. Toen AZ vorig jaar kampioen werd, had het veel minder gescoord (66x) dan Ajax (74) en PSV (71). Ze kregen dat jaar veel minder tegentreffers (22 slechts!) dan hun concurrenten. Het jaar daarvoor was het verschil nog duidelijker: landskampioen PSV (65 voor, 24 tegen) troefde Ajax (94 voor, 45 tegen) af. De twee seizoenen daarvoor eenzelfde beeld: PSV werd kampioen met minder treffers vóór en minder treffers tegen dan haar naaste concurrenten. Dit jaar belooft zeer spannend te worden tussen Twente, PSV en Ajax: het aantal tegentreffers ligt erg dicht bij elkaar.

In Engeland eindigde Arsenal afgelopen seizoen met 10 tot 18 punten minder dan de top drie (Manchester, Chelsea & Liverpool) op de vierde plaats. Arsenal had evenveel gescoord als landskampioen Manchester, maar kreeg 13 doelpunten meer tegen. Dat veroorzaakte blijkbaar 18 punten verschil tussen beide teams.

Het mag dan ook duidelijk zijn waarom Ajax al jaren geen kampioen meer is geworden. Ajax-supporters willen te opportunistisch voetbal zien, het liefst met drie spitsen. En sommige coaches zijn zo dom om dergelijke tactieken na te streven.

Dit jaar leek de race om het kampioenschap om die reden ook verloren, maar inmiddels is de ploeg terug. Ajax is onder Jol volwassen gewroden. De Amsterdammers hebben in de laatste vijf competitiewedstrijden geen tegentreffer meer gekregen. Hoewel de achterstand op de Tukkers nog groot is, moeten we niet verbaasd zijn als aan het einde van de rit Ajax de schaal omhoog mag houden…

Gerelateerde artikelen:

1. Waarom United ‘gewoon’ weer kampioen wordt
2. Ajax kan Nederlands voetbal helpen
3. Marko Pantelic, Ajax’ nieuwe miskoop